07

21

Phượt Mèo Vạc với chợ tình Khau Vai nổi tiếng

Written by  Thứ hai, 21 Tháng 7 2014
Published in Cung đường
Phượt Mèo Vạc với chợ tình Khau Vai nổi tiếng

Địa hình chủ yếu của huyện là núi đá vôi, có sông Nho Quế chảy qua. Đất nông nghiệp chiếm khoảng 12.100 ha. Sinh hoạt nông nghiệp là trồng trọt và khai thác các loại cây dược liệu, tam thất, hồ đào,... có Quốc lộ 2A chạy qua.

Mèo Vạc - một huyện nghèo của tình Hà Giang khá hấp dẫn khách du lịch đến đây với những phiên chợ của các dân tộc thiểu số, trong đó nổi tiếng nhất là chợ tình Khau Vai. Nơi đây có những con đường chỉ cách vài bước chân là bạn sẽ tới biên giới với nước bạn Trung Quốc.

1.  Giới thiệu chung về Mèo Vạc

Mèo Vạc là một huyện thuộc tỉnh Hà Giang. Phía Đông và phía Bắc giáp với Trung Quốc, phía Tây giáp với hai huyện Đồng Văn và Yên Minh, phía Nam giáp huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng.

Giới thiệu chung về Mèo Vạc

Mèo Vạc cùng với Yên Minh, Đồng Văn, Vị Xuyên là các huyện bị thiệt hại nặng trong 2 cuộc chiến tranh biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc. Huyện cũng là điểm sáng trong tinh thần đoàn kết dân tộc khi nhân dân xã Sơn Vĩ (hơn một nửa là dân tộc thiểu số) không sơ tán mà ở lại để chiến đấu và tiếp tế lương thực cho bộ đội.

Địa hình chủ yếu của huyện là núi đá vôi, có sông Nho Quế chảy qua. Đất nông nghiệp chiếm khoảng 12.100 ha. Sinh hoạt nông nghiệp là trồng trọt và khai thác các loại cây dược liệu, tam thất, hồ đào,... có Quốc lộ 2A chạy qua.

2.  Nên đến Mèo Vạc vào thời điểm nào?

Như chúng tôi đã có dịp giới thiệu tại Hà Giang nơi địa đầu của Tổ Quốc, chúng ta có thể đến Hà Giang bất kì thời điểm nào vì Hà Giang lúc nào cũng đẹp và Mèo Vạc cũng không phải là ngoại lệ. Tuy nhiên, nếu muốn ngắm những cánh đồng hoa tam giác mạch trên các cung đường  thì các bạn có thể đến đây vào tháng 10 – 12.

Hoa tam giác mạch nở tím núi đồi Mèo Vạc vào tháng 10 – 12

Hoa tam giác mạch nở tím núi đồi Mèo Vạc vào tháng 10 – 12

3.  Đồ dùng cần chuẩn bị khi đến Mèo Vạc

Cũng tương tự như chinh phục Đồng Văn, chinh phục Mèo Vạc là chinh phục những con đường hiểm trở và những ngọn núi cao. Vì thế, khi đến Mèo Vạc bạn đừng quên mang theo giày thể thao (loại đế mềm, chống thấm nước), thuốc men, máy ảnh, đồ ăn,...

Để có những thông tin cụ thể và chi tiết nhất, mời bạn xem chi tiết tại  Phượt Đồng Văn những điều cần biết  Cần chuẩn bị những gì khi đi phượt?

4.  Ăn gì? Ở đâu khi đến Mèo Vạc

•  Ăn gì?
Khi có cơ hội đặt chân đến Mèo Vạc, các bạn đừng bỏ lỡ cơ hội thưởng thức các món ăn đặc trưng tại vùng đất này như: Thắng cố ở chợ phiên Mèo Vạc, Xôi màu, cải xanh,…

Thắng cố - món ăn không thể bỏ qua ở chợ phiên Mèo Vạc

Thắng cố - món ăn không thể bỏ qua ở chợ phiên Mèo Vạc

Để biết chi tiết đặc điểm của những món ăn này bạn có thể xem tại  Đặc sản – Địa chỉ ăn uống tại Hà Giang.

•  Ở đâu?

Dưới đây là thông tin về một số nhà nghỉ, khách sạn mà bạn có thể tham khảo để có thêm lựa chọn về địa điểm nghỉ ngơi khi đến Mèo Vạc.

Nhà nghỉ Nho Quế

Điện thoại : (0219) 3871322

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Khách sạn Hoa Cương

Điện thoại : (0219) 3872888

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà nghỉ Khâu Vai

Điện thoại : 0917 706503

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà nghỉ Thủy Tiên

Điện thoại : (0219) 3350229

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà nghỉ Việt Hưng

Điện thoại : (0219) 3871142

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà nghỉ Thu Vinh

Điện thoại : 01687 425084

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà nghỉ Mai Đào

Điện thoại : (0219) 3871294

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà khách UBND Huyện

Điện thoại : (0219) 3871340 - (0219) 3871190

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Nhà khách Huyện ủy

Điện thoại : (0219) 3871276 - (0219) 3871224

Địa chỉ : Thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

5.  Những địa điểm không thể bỏ qua khi đến Mèo Vạc

Chợ tình Khau Vai

Chợ tình Khau Vai còn gọi là “Chợ phong lưu”, có từ năm 1919, chợ họp trên một quả đồi tại thôn Khau Vai, xã Khau Vai, huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang. Chợ họp mỗi năm một lần vào ngày 27/3 (âm lịch); gọi là chợ, nhưng không phải nơi để buôn bán hàng hóa...gần như không có người bán, người mua hàng hóa đúng nghĩa mà chỉ có một số người bán đồ ăn uống phục vụ cho những người về đây họp chợ.

Có thể bạn quan tâm: Bàn trưởng phòng Đức Khang với phong cách trẻ trung hiện đại cho các trưởng phòng trẻ tuổi.

Chợ tình Khau Vai

Nội dung lễ hội chợ tình Khâu Vai có hai phần:

Phần lễ

Dâng lễ lên miếu ông, miếu bà, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” nhớ công lao những người đã có công khai thác vùng đất Khâu Vai. Tôn vinh sự thuỷ chung trong sáng của tình yêu đôi lứa. Chủ lễ là già làng trong xã cùng đại diện chính quyền dâng hương xin phép được tổ chức lễ hội.
Phần hội: Sau khi lễ dâng hương, cúng lễ kết thúc, chủ lễ tuyên bố khai hội lúc này các hoạt động văn hoá, thể thao truyền thống được các thanh niên nam nữ cùng nhau trổ tài.

Chuyện kể rằng: Ngày xửa, ngày xưa, ở vùng Khâu Vai có một gia đình nông dân nghèo, dân tộc Nùng có 3 người con trai, cả 3 chàng trai đều khoẻ mạnh, khôi ngô tuấn tú, giỏi việc nương, săn bắn... nhà nghèo, ít ruộng nương, các chàng trai hàng ngày phải theo cha vào rừng săn bắn, hái lượm, khai thác song mây đem sang vùng Bảo Lạc để đổi lấy vải, dầu, muối. Càng lớn các chàng trai càng khoẻ mạnh, càng đẹp, làm siêu lòng nhiều cô gái trong vùng. Riêng chàng thứ 3 có giọng hát rất hay và có tài thổi sáo. Tuy  nhà nghèo nhưng rất tốt bụng, thấy ai gặp khó khăn chàng sẵn sàng giúp đỡ. Vì vậy dân làng yêu quý gọi chàng bằng cái tên trìu mến (chàng Ba), tiếng sáo, giọng hát của chàng bay tới đâu đều làm cho mọi người say đắm nhất đối với các cô gái trẻ.

Tâm tình

Ở làng người Giấy gần cạnh trong một gia đình tộc trưởng có một cô con gái út xinh đẹp vừa đến tuổi thích ra bờ suối soi bóng mình. Đôi mắt nàng trong như dòng suối, đôi môi hồng như nụ đào mới nhú, làn da trắng mịn như hoa Lê, hoa Mận. Nàng có giọng hát rất hay tựa như chim hoạ mi hót...

Tuy con nhà khá giả nhưng nàng rất tốt bụng, thường giúp đỡ những người khó khăn, thích chăn trâu cùng các bạn gái trong bản, mỗi khi có dịp đi chơi cùng các bạn trong bản nàng lại ra bờ suối thả hồn theo mây gió và gửi tiếng hát của mình vào dòng suối, rừng sâu vách đá. Càng lớn càng đẹp rực rỡ như chim nộc hang, nộc phầy vào mùa kết bạn. Đã có bao  chàng trai con nhà giầu, con tộc trưởng người Giấy ở các bản trong vùng ngỏ ý muốn hỏi nàng làm vợ nhưng nàng không bằng lòng với ai vì trái tim của nàng chỉ rạo rực thổn thức vì tiếng sáo của chàng Ba, tiếng hát của nàng đã quyện vào tiếng sáo của chàng Ba từ lúc nào không rõ nữa. Chỉ biết rằng khi nghe tiếng sao của chàng Ba, cái chân của nàng lại muốn xuống cầu thang chạy đến bên chàng. Đối với chàng Ba mỗi khi nghe thấy tiếng hát của nàng út trái tim chàng thấy bồi hồi xao xuyến... Mối tình của hai người như suối lửa âm ỉ đến một ngày bùng cháy thành ngọn lửa, đó là vào đêm lễ hội “lồng tồng”.

Tiếng sáo của chàng Ba réo rắt ngay chân cầu thang nhà nàng. Nàng Út ra mở cửa đón chàng lên nhà cùng ngồi bên bếp lửa hát đối. Thấy vậy, cha mẹ nàng lấy trộm gạo với muối đem ra cầu thang ném để đuổi chàng đi vì chàng là con nhà nghèo lại khác dân tộc... Sự cấm đoán gay gắt của gia đình, họ hàng càng làm cho mối tình của chàng Ba và nàng Út ngày càng thắm thiết, tình yêu càng bùng cháy như ngọn lửa gặp gió. Nàng út đã nhiều lần trốn gia đình ra bờ suối cùng chàng Ba gặp gỡ tâm tình. Nhưng lần nào cũng bị cha mẹ sai người đi bắt về và bị nhốt trong buồng, cuối cùng chàng Ba và nàng Út đã dùng tiếng sao, lời hát hẹn nhau bỏ nhà lên sống trong một cái hang trên núi Khâu Vai. Biết vậy gia đình, họ hàng, dân làng người Giấy bên nàng út vác gậy gộc, cung nỏ ... sang nhà chàng Ba chửi bới, cho rằng chàng Ba đã phá lệ làng, bắt nàng Út bỏ nhà theo chàng sống trong rừng. Gia đình họ hàng, dân làng người Nùng bên chàng Ba cũng mang gậy gộc, cung tên ra chửi bới bên nhà nàng, ở trên núi nhìn xuống thấy cảnh hai bên xô xát ngày một lớn, thương cha mẹ, anh em phải đổ máu. Hai người đành gạt nước mắt chia tay nhau về bản của mình, họ hẹn thề kiếp sau sẽ nên vợ nên chồng và hứa với nhau hàng năm nhớ ngày chia tay này sẽ trở lại núi Khâu Vai để gặp nhau. Ngày ấy là ngày 27 tháng 3 âm lịch.

Cũng từ đấy chợ tình  Khâu Vai hay còn gọi là “chợ Phong lưu” được diễn ra vào ngày 27/3 âm lịch hàng năm. Trước đây người đến chợ không nhiều, chủ yếu là những người có mối tình trắc trở, họ yêu nhau nhưng không lấy được nhau vì những ràng buộc  của lễ giáo phong kiến, những tập tục lạc hậu. Tuy mỗi người đã có một mái ấm gia đình, có người đã thành ông thành bà, xa nhau 3 năm, 5 năm, 10 năm hoặc vài chục năm, nhớ nhau đến chợ gặp nhau tâm sự, kể cho nhau nghe về những vui buồn của mình, gia đình, sự trưởng thành của con cháu và hát cho nhau nghe những làn điệu dân ca quen thuộc (gửi gắm tình thương, nỗi nhớ và giận hờn vào câu hát). Có thể hai vợ chồng cùng đến chợ, khi đến chợ chồng đi gặp người yêu cũ của chồng, vợ đi tìm người tình cũ của vợ, không có sự ghen tuông. Những người ở bản xa  đến chợ từ chiều hôm trước, họ tìm đến ngủ trọ ở nhà người quen ở gần chợ, đôi bạn tìm thấy nhau có thể ngồi tâm sự với nhau suốt đêm 26, cả ngày 27/3, họ mời nhau uống rượu, ăn cơm nắm, cơm lam, các loại bánh (tất cả đồ ăn, đồ uống được mang từ nhà đến chợ) tình cảm của họ hoàn toàn trong sáng. Nếu một trong hai người  có sự sàm sỡ thì người kia coi là bị xúc phạm, bị bạn tình coi thường, tình cảm sẽ bị rạn nứt và không bao giờ gặp lại nhau nữa. Chiều ngày 27/3 chợ tan, đôi bạn tình bịn rịn chia tay hẹn gặp lại vào phiên chợ năm sau.

Trước đây chợ tình Khâu Vai là chợ của những mối tình trắc trở. Từ năm 1991 trở lại đây đến chợ có nhiều thanh niên nam, nữ các dân tộc trong vùng đến chợ để vui xuân và cũng để tìm bạn tình, nhiều đôi đã nên vợ nên chồng trong dịp đi chợ tình Khâu Vai.

Chợ phiên Mèo Vạc và lịch sinh hoạt

Chợ Trung tâm - Chợ Mèo Vạc họp sáng Chủ nhật hàng tuần

Chợ Niêm Sơn - Họp 5 ngày một phiên

Chợ Khau Vai - Họp vào sáng các ngày mùng 2, 7, 12, 17,22, 27 (âm lịch) trong tháng. Chợ tình Khau Vai họp 1 năm 1 lần vào ngày 27/3 âm lịch

Chợ Sủng Trà - Họp vào ngày thứ 7 hàng tuần

Chợ Lũng Pù

Chợ Tát Ngàn

Chợ Nậm Ban

Chợ Xín Cái

Chợ Sơn Vĩ - Họp vào sáng chủ nhật

Chợ Thượng Phùng

Làng dân tộc Lô Lô, Sảng Pả A, thị trấn Mèo Vạc

Vị trí: Làng Lô Lô thuộc thôn Sảng Pả A, thị trấn Mèo Vạc, huyện Mèo Vạc

Đặc điểm: Được thành lập từ tháng 5/2007, xóm Sảng Pả A nằm gọn trong thị trấn Mèo Vạc, 100% dân cư ở đây là dân tộc Lô Lô, sống chủ yếu bằng nghề làm nương rẫy, chăn nuôi và buôn bán nhỏ trong những ngày chợ phiên tại thị trấn.

Đàn nhị - vật không thể thiếu trong lễ cầu mưa

Đàn nhị - vật không thể thiếu trong lễ cầu mưa

Đời sống văn hóa dân tộc hầu như vẫn giữ được khá nguyên vẹn, được thể hiện rất rõ trong sinh hoạt hàng ngày, trong lễ hội và trong trang phục, nhất là trang phục phụ nữ. Dân tộc Lô Lô nơi đây có nhiều lời ca điệu múa rất đặc sắc và có một số lễ hội đó là: Lễ hội nhẩy cây (lễ hội mùa xuân, được tổ chức vào 25 tháng chạp năm trước đến hết rằm tháng giêng năm sau); Lễ hội hái ngô vào các dịp tết cổ truyền; Lễ hội cầu mưa vào tháng 3, tháng 4 âm lịch hàng năm.

Cửa khẩu Săm Pun và 3 xã biên giới của Mèo Vạc : Xín Cái, Thượng Phùng, Sơn Vĩ

Cửa khẩu Săm Pun và 3 xã biên giới của Mèo Vạc

Cửa khẩu Săm Pun và 3 xã biên giới của Mèo Vạc

Xín Cái là một xã biên giới đặc biệt khó khăn của huyện Mèo Vạc, có 8,1 km đường biên giáp với nước bạn Trung Quốc. Là địa bàn sinh sống của 8 dân tộc anh em với 804 hộ, 4423 nhân khẩu. Địa hình Xín Cái tương đối phức tạp, núi đá cao, đường giao thông gặp nhiều trở ngại, diện tích đất sản xuất ít, khí hậu khắc nghiệt, mây mù suốt mùa đông, dân cư thưa thớt, đời sống của bà con nhân dân gặp rất nhiều khó khăn, vất vả.

Sơn Vĩ, một xã thuộc huyện Mèo Vạc, Hà Giang, con đường loằng ngoằng vô cùng, có đoạn dường như sát sạt biên giới Trung Quốc, chỉ vài bước chân là đến đường biên, nơi khó khăn và xa xôi nhất của tỉnh Hà Giang.

Bạch Vân


Bài xem nhiều nhất

Quảng cáo tài trợ

Mời đọc truyện ngôn tình 

Cập nhật sxmb mỗi ngày

Tăng cường sức khỏe với tinh bột nghệ nano Nhật Bản